Elektro渕ieci Szk硂 Papier Metale Baterie Niebezpieczne Bioodpady Samochodowe recykling - menu

Serwis zbudowany dzi阫i wsparciu Narodowego Funduszu Ochrony 宺odowiska i Gospodarki Wodnej

PAPIER :: co zbieramy - czego nie


 

Papier – pojemnik niebieski

wrzucamy:

  • gazety, ksi膮偶ki w mi臋kkich ok艂adkach lub po usuni臋ciu twardych,
  • katalogi, prospekty,
  • tektur臋,
  • worki papierowe, papier pakowy,
  • 艣cinki drukarskie,


nie mo偶na wrzuca膰:

  • opakowa艅 z jak膮kolwiek zawarto艣ci膮,
  • lakierowanego lub foliowanego papieru z folder贸w reklamowych,
  • tapet,
  • kalki,
  • papieru termicznego,
  • zat艂uszczonego i brudnego papieru (je艣li jest to fragment wystarczy go oderwa膰),
  • opakowa艅 wielomateria艂owych (tzw. kartonik贸w, opakowa艅 tetra pak)
  • artyku艂贸w higienicznych

Bardzo wa偶ne jest, 偶eby makulatura nie by艂a mokra – wilgotno艣膰 to istotny parametr jej jako艣ci - oraz aby razem z papierem nie trafi艂y do pojemnika 偶adne zanieczyszczenia mechaniczne (np. metale, szk艂o, tekstylia, piasek), chemiczne (np. kleje, farby) czy mikrobiologiczne (ple艣艅 czy grzyby).

Szczeg贸艂owo spos贸b post臋powania z odpadami opakowaniowymi okre艣la rozporz膮dzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 25 pa藕dziernika 2005 r. – patrz: Dz.U. 2005 nr 219 poz. 1858.

Je艣li na Twoim osiedlu nie ma pojemnik贸w do selektywnej zbi贸rki - spr贸buj zmobilizowa膰 do ich postawienia gmin臋, sp贸艂dzielni臋, administracj臋 nieruchomo艣ci, czy wsp贸lnot臋 mieszkaniow膮.
Organizacja selektywnej zbi贸rki jest ich obowi膮zkiem, Twoim – segregowanie odpad贸w.



O papierze i jego przerobie... 

U progu XXI wieku trudno sobie wyobrazi膰 funkcjonowanie bez papieru. Przeci臋tnie mieszkaniec 艣wiata rocznie zu偶ywa ok. 50 kg papieru. Obecnie roczna produkcja 艣wiatowa si臋ga 318 mln ton. Tak wielk膮 ilo艣膰 by艂oby trudno wytworzy膰 przy wykorzystaniu wy艂膮cznie surowc贸w pierwotnych (drewna), dlatego zu偶ywa si臋 coraz wi臋cej makulatury. Jej wykorzystanie ma jeszcze jedno znaczenie: gdyby nie przetwarzano makulatury na nowy papier, stawa艂aby si臋 ona niepotrzebnym 艣mieciem, masowo zalegaj膮cym na wysypiskach.

Do wyrobu papieru surowce wt贸rne wykorzystywano od dawna. Ju偶 jego wynalazca - Chi艅czyk Caj Lun, swoje pierwsze arkusze w 105 r. n.e. wyprodukowa艂 m.in. ze starych sieci rybackich. W Europie jako surowiec papierniczy zastosowano w艂贸kna ze szmat lnianych i konopnych. Papiernictwo europejskie by艂o zatem od dawna ga艂臋zi膮 wytw贸rczo艣ci zu偶ywaj膮c膮 surowiec wt贸rny, a papiernicy przyczyniali si臋 do zmniejszania ilo艣ci odpad贸w, czym "nie艣wiadomie" dbali o 艣rodowisko.


  • Zu偶yty papier, jako surowiec, wykorzystywano od niepami臋tnych czas贸w. Jednak papiernicy d艂ugo nie stosowali masowo makulatury, gdy偶 by艂o jej niewiele. Na og贸艂 z wytwarzanego w贸wczas papieru powstawa艂y ksi膮偶ki i dokumenty, kt贸re by艂y przeznaczone do d艂ugotrwa艂ego u偶ytku.
  • Szmaty pozosta艂y cennym surowcem papierniczym jeszcze w okresie przemys艂owej produkcji. Ich zbieracze, zwani nieco pogardliwie "szmaciarzami", byli spotykani w polskich wsiach i miasteczkach jeszcze w latach 70. XX wieku. Ostatecznie jednak przemys艂 papierniczy przestawi 艂 si臋 na wykorzystanie drewna - pierwsze arkusze z tego surowca powsta艂y w 1844 r.

Wi臋ksze znaczenie jako surowiec makulatura zyska艂a dopiero w drugiej po艂owie XX w. Wraz ze wzrostem 艣wiadomo艣ci ekologicznej spo艂ecze艅stw wywierano naciski na przemys艂, by przetwarza艂 jak najwi臋cej surowc贸w wt贸rnych. Zacz臋to stosowa膰 makulatur臋 do produkcji papieru wcze艣niej wytwarzanego z drewna. Pocz膮tkowo powstawa艂y z niej g艂贸wnie papiery do pakowania, z czasem zastosowano j膮 jako surowiec na papier toaletowy i tektur臋 falist膮, a od ok. dwudziestu lat z makulatury produkuje si臋 r贸wnie偶 papier gazetowy.

Polskie zap贸藕nienia


Statystyczny Polak zu偶ywa rocznie ponad 60 kg papieru. Z tej ilo艣ci cz臋艣膰 jest przechowywana w postaci dokument贸w, ksi膮偶ek czy zeszyt贸w, cz臋艣膰 zu偶ywa si臋 doszcz臋tnie (np. papier toaletowy, r臋czniki papierowe), jednak znaczna ilo艣膰 to odpady. 艢rednio: mieszkaniec naszego kraju zbiera rocznie ok. 22 kg makulatury, zatem przekazuje do recyklingu niespe艂na 36% zu偶ywanego przez siebie papieru. To bardzo ma艂o, gdy偶 dla por贸wnania w Austrii, Holandii i w Niemczech odzysk przekracza 70%. Znacznie lepiej ni偶 w Polsce jest pod tym wzgl臋dem we wszystkich krajach Unii Europejskiej, a tak偶e w Czechach, S艂owacji i na W臋grzech.

Nasze zap贸藕nienia zwi膮zane s膮 z brakiem rozwi膮za艅 systemowych oraz lukami w edukacji ekologicznej. W innych krajach powszechnie uznaje si臋, 偶e za zbi贸rk臋 i recykling odpad贸w odpowiadaj膮 ich wytw贸rcy, czyli przemys艂 produkuj膮cy towary, handel - ich dystrybutor oraz ka偶dy konsument zu偶ywaj膮cy r贸偶ne produkty i pozbywaj膮cy si臋 opakowa艅. Dlatego powszechnie wprowadzono segregacj臋 odpad贸w; w Niemczech a偶 95% obywateli deklaruje, 偶e w domu segreguje w艂asne odpady. Ludno艣膰, anga偶uj膮c si臋 w segregacj臋 i zbi贸rk臋 surowc贸w wt贸rnych, nie oczekuje za nie zap艂aty; ma natomiast 艣wiadomo艣膰, 偶e pozwoli to zmniejszy膰 koszty wywozu odpad贸w oraz przyczyni si臋 do poprawy ochrony 艣rodowiska. W Polsce u schy艂ku lat 90. selektywna zbi贸rka odpad贸w prowadzona by艂a zaledwie w 12% gmin. Dotychczasowe efekty zbi贸rek s膮 skromne. W 1998 r. odzyskano oko艂o 22 tys. ton surowc贸w wt贸rnych, tj. 2,8 kg na 1 mieszka艅ca, czyli mniej ni偶 1% wytwarzanych przez ka偶dego z nas odpad贸w. Do dnia dzisiejszego poprawa jest minimalna.

Op艂ata produktowa


Od pocz膮tku 2002 r. obowi膮zuj膮 proekologiczne ustawy, nak艂adaj膮ce na ka偶dego producenta towaru opakowanego obowi膮zek zebrania i przekazania do recyklingu odpowiedniej ilo艣ci zu偶ytych opakowa艅. Je偶eli producent nie wywi膮偶e si臋 z tej powinno艣ci, b臋dzie musia艂 za ka偶dy kilogram nie zebranego opakowania zap艂aci膰 wysok膮 op艂at臋 produktow膮. Zgromadzone w ten spos贸b 艣rodki maj膮 wesprze膰 budow臋 krajowego systemu recyklingu.

Firmy, kt贸re nie b臋d膮 w stanie same zatroszczy膰 si臋 o recykling opakowa艅 w艂asnych produkt贸w, a chc膮 by膰 w zgodzie z prawem, mog膮 zleci膰 ich odzysk wyspecjalizowanym instytucjom, zwanym organizacjami odzysku, kt贸re za pewn膮 op艂at膮 (o wiele ni偶sz膮 od op艂aty produktowej) przejm膮 na siebie obowi膮zki przedsi臋biorc贸w z tytu艂u odzysku opakowa艅. Obok organizowania zbi贸rki i recyklingu opakowa艅, organizacje odzysku wspieraj膮 starania samorz膮d贸w, podejmowane w celu uruchamiania gminnych program贸w selektywnej zbi贸rki surowc贸w wt贸rnych i du偶膮 wag臋 przyk艂adaj膮 do edukacji ekologicznej. Bez poprawy 艣wiadomo艣ci ekologicznej spo艂ecze艅stwa i przychylno艣ci obywateli do segregacji odpad贸w, trudno b臋dzie osi膮gn膮膰 poziom odzysku makulatury i pozosta艂ych surowc贸w wt贸rnych zbli偶ony do innych kraj贸w europejskich.

Ka偶da, nawet najbardziej s艂uszna inicjatywa bez szerokiej akceptacji spo艂ecznej skazana jest na niepowodzenie. Bez odpowiedniej informacji trudno zach臋ci膰 ludno艣膰 do segregacji odpad贸w, zatem obok odpowiedniego prawa sprzyjaj膮cego tworzeniu rozwi膮za艅 systemowych, niezb臋dna jest konsekwentna i zakrojona na szerok膮 skal臋 edukacja ekologiczna spo艂ecze艅stwa. W Polsce od kilku lat r贸偶ne instytucje i organizacje podejmuj 膮 ten temat. Z ich inicjatywy powsta艂o wiele cennych program贸w edukacyjnych.